مقایسه ۷ تقویم موجود در سایت تقویم

مقدمه

در این سایت هفت تقویم مختلف به‌صورت هم‌زمان نمایش داده می‌شود. این تقویم‌ها ریشه‌های متفاوتی دارند و هر کدام بازتاب فرهنگ و تاریخ خاصی هستند. در این مقاله آن‌ها را از جنبه‌های مهم مقایسه می‌کنیم.

جدول مقایسه کلی

۱. تقویم شمسی (هجری خورشیدی)

رسمی‌ترین تقویم ایران. ۶ ماه اول ۳۱ روزه، ۵ ماه میانی ۳۰ روزه، اسفند ۲۹ یا ۳۰ روز. مبدأ: هجرت پیامبر. ماه‌ها: فروردین تا اسفند.

۲. تقویم میلادی (گرگوری)

تقویم بین‌المللی. مبدأ: تولد مسیح. طول ماه‌ها نامنظم. کبیسه: هر ۴ سال یک‌بار با استثنا. ماه‌ها: ژانویه تا دسامبر.

۳. تقویم قمری (هجری قمری)

بر اساس گردش ماه. هر سال ۳۵۴ روز — ۱۱ روز کوتاه‌تر از سال خورشیدی. فصل‌ها در آن ثابت نیستند. ماه‌ها: محرم تا ذیحجه. برای مناسبت‌های اسلامی استفاده می‌شود.

۴. تقویم تبری (طبری)

تقویم اهالی مازندران (طبرستان). مبدأ آن سال کشته‌شدن آخرین پادشاه ساسانی (یزدگرد سوم، ۶۳۶ م) است. سال نو تبری در ۲ مرداد (اوایل مرداد شمسی) است، نه در نوروز. ساختار همانند شمسی — ماه‌ها با نام‌های محلی مازندرانی: فردینه‌ما، کرچه‌ما، هره‌ما، تیرماه، ملاره‌ما، شروینه‌ما، میره‌ما، اونه‌ما، ارکه‌ما، دِ‌ماه، وهمنه‌ما، نوروزما. سال تبری ≈ سال شمسی − ۱۴.

۵. تقویم دیلمی (گیلانی)

تقویم گیلان. مبدأ آن دوران پادشاهان دیلمی است (حدود ۲۲۴ م). آغاز سال: ۱۷ مرداد شمسی. ماه‌ها: انارماه، ویلماه، تیرماه، مردادماه، شهریورماه، مهرماه، آبانماه، آذرماه، دیماه، بهمنماه، اسفندماه، نوروزماه + ۵ روز پنجیک. سال دیلمی برابر سال شمسی است اما آغاز سال متفاوت است.

۶. تقویم کردی (مادی)

تقویم ملی کردها. مبدأ افسانه‌ای آن شکست دادن آژدهاک (مار) توسط کاوه آهنگر است (حدود ۷۰۰ ق.م). آغاز سال: نوروز (مانند شمسی). ماه‌ها همان ماه‌های شمسی هستند. سال کردی = سال شمسی + ۱۳۲۱.

۷. تقویم زرتشتی

تقویم دینی زرتشتیان. ساختار آن ۱۲ ماه ۳۰ روزه + ۵ روز «گاهنبار» (پنجه) = ۳۶۵ روز. فاقد سال کبیسه است — به همین دلیل به تدریج از فصل‌ها جا می‌افتد (حدود ۱ روز در هر ۴ سال). ماه‌ها به نام امشاسپندان: فروردین، اردیبهشت، خرداد، تیر، اَمرداد، شهریور، مهر، آبان، آذر، دی، بهمن، اسفند.

مقایسه نام فصل‌ها

جمع‌بندی

تقویم شمسی و کردی هر دو از نوروز آغاز می‌شوند و فصل‌هایشان کاملاً منطبق است. تقویم تبری خورشیدی است اما سال نو آن در ۲ مرداد شمسی است، نه نوروز. تقویم میلادی نیز خورشیدی است اما آغاز سالش با نوروز منطبق نیست. تقویم قمری تنها تقویم غیرفصلی این مجموعه است. تقویم زرتشتی به‌دلیل نداشتن کبیسه به مرور از فصل‌ها فاصله می‌گیرد و تقویم دیلمی با آغاز سال در مردادماه، ساختاری منحصربه‌فرد دارد.

برای مشاهده همزمان همه این تقویم‌ها، صفحه اصلی تقویم را ببینید یا از ابزار تبدیل تاریخ استفاده کنید.