⏳ درگذشت "شارل مونْتِسْكيو" فيلسوف و نويسنده بلندآوازه فرانسوي

شارْل لويي دوسكوندا مونتسكيو اديب و متفكر فرانسوي در هجدهم ژانويه 1689م در فرانسه و در خانواده اي كه اعضاي آن قاضي بودند به دنيا آمد. وي پس از طي تحصيلات علوم ديني، به مقام وكالت رسيد و پس از چندي به تحقيقات علمي و تاريخي و حقوقي پرداخت. مونتسكيو به تدريج به انتشار رسالات در موضوعات مختلف روي آورد كه نشان مي داد به عنوان يك نويسنده، در كليه رشته هاي علمي و اجتماعي، صاحب نظر و داراي معلومات كافي است. كتاب هايي هم چون رساله درباره انعكاس صوت و رساله درباره بيماري غدد كليوي بيانگر گستردگي و تنوع دانسته هاي اوست. هم چنين توجه به تجزيه و تحليل هاي اجتماعي، روح انتقاد را در او قوي كرد و چون از وضع آن زمانِ كشور ناراضي بود كتاب جالبي به نام نامه هاي ايراني بدون ذكر نام مؤلف منتشر ساخت. شهرت و آوازه اين كتاب باعث معروف شدن مونتسكيو شد و به عضويت فرهنگستان فرانسه انتخاب گرديد. او در سال 1727م به مسافرتي طولاني به كشورهاي اروپايي رفت و در اين مسافرت ها، يادداشت ها و مشاهدات، گزارش ها، مطالعات و مطالبي درباره وضع سياسي و اقتصادي كشورهايي كه ديده بود گرد آورد. حاصل اين كار، انتشار كتاب ملاحظاتي درباره علل عظمت روميان و انحطاط ايشان بود. ليكن كار عظيم مونتسكيو، نوشتن شاه كار معروفي است كه به روح القوانين شهرت يافت و نگارش آن نزديك به بيست سال به طول انجاميد. روح القوانين در سال 1748م بدون ذكر نام مولف در ژنو منتشر شد و درظرف 2 سال، 22 بار تجديد چاپ گرديد. اين كتاب با استقبال عجيبي مواجه شد و بعدها نيز از مواد ذكر شده در آن براي اداره ممالك، استفاده زيادي شد. او در اين كتاب، انواع حكومت هاي پديد آمده در طول تاريخ را مورد بحث قرار داده و آداب و رسوم و روابط بين انسان ها را بررسي كرده است. هم چنين، كتاب روح القوانين، تحقيق، تحليل و تجسسي بسيار گسترده در روح و فرهنگ ملت ها و سرنوشت سياسي است كه تمام موضوعات فوق را به وسيله داستان هاي عيني و زنده تبديل به سبكي دلپذير و ممتاز نموده است. مونتسكيو اولين كسي است كه نظريه ضرورت تفكيك قواي سه گانه را ارائه داد كه اين نظريه در ايجاد روح آزادي خواهي صدر انقلاب فرانسه تاثير عميقي بر جاي نهاد. وي هم چنين، تعريف آزادي هاي سياسي را كه ليبراليسم قرن نوزدهم از آن دفاع مي كند مشخص ساخته است. به طور كلي، مونتسكيو در كتاب روح القوانين، اصول و مباني تازه اي براي حكومت به وجود آورده است كه تسلط و استبداد سياسي را از ميان برمي دارد. اين كتاب، رجال سياست فرانسه را هدايت كرده و به انديشه هاي آنان الهام بخشيده است. مونتسكيو عقيده داشت كه انقلاب و خون ريزي كاري از پيش نمي برد و آن چه كه يك جامعه به آن محتاج است قانون مي باشد. ميانه روي در سياست از خصوصيات مهم مونتسكيو بود و چون از كتاب روح القوانين انتقادات فراواني شد و برخي آن را بي ارزش معرفي كردند، او تنها رساله اي در دفاع از كتاب خويش نوشت. مونتسكيو را از نظر سياسي، فلسفي و اجتماعي مي توان پيشواي انقلاب فرانسه خواند و از نظر نويسندگي، شخصيتي ود هوش مند كه با سبك موجز و روان و استوار خويش، از بزرگ ترين نويسندگان عصر به شمار آمد. شارل دو مونتسكيو سرانجام در دهم فوريه 1755م در 66 سالگي درگذشت.