⏳ آزادي اصفهان پايتخت صفويه از سيطره افغان ها و پايان حكومت آنان

موهوم پرستي و خرافات، اختلافات عقيدتي و فرقه اي، تعصبات گوناگون همراه با بي كفايتي آخرين پادشاه سلسله صفوي، دست به دست هم داد تا اين كه كار به جايي رسيد كه سپاهيان افغانستان به فرماندهي محمود افغان به اصفهان يورش برده و با فتح پايتخت صفوي، اين پادشاهي چهارصد ساله را منقرض ساختند. با اين حال، سلطه افاغنه عمر چنداني نداشت و سرداران ايراني درصدد بيرون راندن متجاوزان بودند. در اين ميان، به دنبال پيروزي هاي نادر قلي افشار در خراسان و هرات و تحكيم مواضع وي، اين جنگجوي ايراني در نخستين نبردي كه در 29 سپتامبر 1729م در منطقه مهمان دوست دامغان با افغان ها داشت، سپاه دشمن را شكست داد. در دومين رويارويي طرفين در دهم نوامبر آن سال كه در مورچه خورت در نزديكي اصفهان درگرفت، نيروهاي افغان باز هم منهزم شدند و به سمت اصفهان عقب نشيني كردند. در اين هنگام، اشرف افغان، فرمانده افاغنه، با خزائن پادشاه صفوي و اموالي كه در اين مدت به دست آورده بود به سوي شيراز فرار كرد و از درگيري با نادر افشار اجتناب نمود. از اين رو، نادر شاه افشار، در شانزدهم نوامبر 1729م، وارد اصفهان شد و پايتخت صفويه را كه پس از 7 سال استيلاي افغان ها به صورت مخروبه اي درآمده بود، تصرف كرد. نادر بي درنگ به دنبال افغاني هاي فراري رفت و در سومين و آخرين نبردي كه در زرقان فارس صورت گرفت، افغان ها را به سختي شكست داد و با فرار اشرف افغان به سوي قندهار، فتنه افاغنه كه سالياني اين مرزوبوم را مورد تاخت و تاز و غارت قرار داده بودند، فرونشست.